စပါးမီးခိုးရောင်ရောဂါ
Blast
အသေးစိတ်
စပါး Blast ရောဂါသည် Magnaporthe oryzae မှိုကြောင့်ဖြစ်ပြီး စပါးပင်သက်တမ်းတစ်ခုလုံးတွင် ကျရောက်နိုင်သော အဖျက်စွမ်းအားပြင်း ရောဂါဖြစ်ပါသည် [၁]။ ရောဂါကျရောက်ပါက အရွက်ပေါ်တွင် မီးခိုးရောင်မှ အညိုရောင်ရှိသော မျက်လုံးပုံစံ အနာကွက်များဖြစ်ပေါ်ကာ အရွက်များ ခြောက်သွေ့ညှိုးနွမ်းသွားတတ်ပါသည် [၁]။ အထူးသဖြင့် စပါးနှံထွက်ချိန်တွင် အဖူးနှင့် နှံခွင်များပုပ်ခြင်း၊ စပါးနှံအခြေ လည်ပင်းနေရာပုပ်၍ ကျိုးကျခြင်း (လည်ပင်းပုပ်/ဂုတ်ကျိုးရောဂါ) တို့ကြောင့် စပါးနှံများ ဖြူပြီး ဖျင်းကုန်ကာ အထွက်နှုန်းကို ၅၀% မှ ၉၀% အထိ ပြင်းထန်စွာ ဆုံးရှုံးစေနိုင်ပါသည် [၁]။ ဤရောဂါသည် ညဖက်အေး၍ စိုစွတ်ပြီး လေထုစိုထိုင်းဆများချိန်နှင့် နိုက်ထရိုဂျင် (ယူရီးယား) မြေသြဇာ အလွန်အကျွံသုံးစွဲချိန်တို့တွင် ပိုမိုဆိုးဝါးစွာ ကူးစက်တတ်ပါသည်။ ကာကွယ်ရန်အတွက် ရောဂါဒဏ်ခံမျိုးစေ့ ရွေးချယ်ခြင်း၊ ယူရီးယားကို ချင့်ချိန်ကျွေးခြင်း၊ ရေသွင်းရေထုတ်စနစ်ကောင်းမွန်စေခြင်း၊ သီးလှည့်စိုက်ခြင်းနှင့် ရောဂါလက္ခဏာတွေ့သည်နှင့် ထရိုင်စိုင်ကလာဇိုးလ် (Tricyclazole) ကဲ့သို့သော မှိုသတ်ဆေးများ အချိန်မီပက်ဖျန်းခြင်းတို့ကို ပေါင်းစပ်လုပ်ဆောင်ရပါမည်။
ရောဂါလက္ခဏာများ
အရွက်ပေါ်တွင် မီးခိုးရောင်မှ အညိုရောင်အထိ စက်ဝိုင်းပုံအကွက်များပေါ်လာပြီး အရွက်ခြောက်သွေ့ညှိုးနွမ်းခြင်း၊ အဖူးများပုပ်သွားခြင်း၊ လည်ပင်းပုပ်ရောဂါဖြစ်ပွားခြင်း၊ စပါးအထွက်နှုန်းဆုံးရှုံးခြင်း
ကာကွယ်ကုသခြင်း
မျိုးစေ့ရွေးချယ်ခြင်း၊ မှိုသတ်ဆေးဖြန်းခြင်း၊ ရေသွင်းရေထုတ်စနစ်ကောင်းမွန်စေခြင်း၊ နိုက်ထရိုဂျင်မြေသြဇာအလွန်အကျွံမသုံးခြင်း၊ သီးလှည့်စိုက်ပျိုးခြင်း